Na opakowaniach kartonowych pojawia się coraz więcej znaków i certyfikatów. FSC to jeden z tych, który bywa mylony z innymi, szczególnie z FSSC 22000 – zupełnie innym standardem, o innym zakresie i innym celu. Ta pomyłka ma konsekwencje praktyczne: firma, która chce zamówić opakowania z certyfikatem FSC, może nieświadomie otrzymać produkt spełniający zupełnie inne wymagania, i odwrotnie.

Zanim więc padnie pytanie „czy macie FSC?”, warto wiedzieć dokładnie, co ten znak gwarantuje, co z niego wynika i dlaczego jego obecność na opakowaniu może być ważna nie tylko dla środowiska, ale też dla reputacji marki i wymagań partnerów handlowych.

Certyfikat FSC co to jest – Forest Stewardship Council i idea łańcucha nadzoru

FSC to skrót od Forest Stewardship Council – Rady Leśnictwa Odpowiedzialnego, organizacji non-profit założonej w 1993 roku z inicjatywy ekologów, handlowców i producentów drewna. Jej zadaniem jest ustalenie standardów odpowiedzialnej gospodarki leśnej i stworzenie wiarygodnego systemu certyfikacji, który pozwoli prześledzić drogę surowca drzewnego od lasu do finalnego produktu.

Certyfikat FSC potwierdza, że drewno lub masa celulozowa użyta do produkcji papieru i kartonu pochodzi z lasów zarządzanych zgodnie z określonymi normami ekologicznymi, społecznymi i ekonomicznymi. W praktyce oznacza to, że las, z którego pozyskano surowiec, jest zarządzany tak, żeby nie degradować bioróżnorodności, respektować prawa lokalnych społeczności i pracowników, a poziom pozyskania drewna był zrównoważony z naturalną odnową.

Samo zarządzanie lasem to jednak dopiero początek łańcucha. Kluczowym elementem systemu FSC jest certyfikat Chain of Custody, czyli certyfikat FSC CoC – certyfikat łańcucha nadzoru. Oznacza on, że każde ogniwo w łańcuchu przetwarzania surowca, od tartaku, przez papiernię, drukarnię, aż po producenta opakowań, jest w stanie udokumentować, że materiał z certyfikowanego źródła nie został wymieszany z materiałem niecertyfikowanym. Bez tego każdy z etapów mógłby twierdzić, że „korzysta z FSC”, ale nie byłoby możliwości weryfikacji.

Intropak posiada certyfikat FSC CoC – fsc certyfikat łańcucha nadzoru – co oznacza, że jako drukarnia opakowań jesteśmy pełnoprawnym ogniwem w tym łańcuchu nadzoru i możemy produkować opakowania z legalnym oznaczeniem FSC na produkcie końcowym.

Znak FSC – co oznacza i jakie ma warianty

Znak FSC na opakowaniu to nie jeden wzór – organizacja FSC rozróżnia trzy kategorie oznaczenia, które mówią różne rzeczy o zawartości certyfikowanego surowca.

FSC 100% oznacza, że cały materiał użyty do produkcji pochodzi z lasów z certyfikatem FSC. To najsilniejsze i najbardziej jednoznaczne oznaczenie, które potwierdza pełne pokrycie surowcowe.

FSC Recycled to oznaczenie dla produktów wykonanych w całości z materiałów z odzysku, czyli makulatury, bez udziału świeżej masy celulozowej. To rozwiązanie dla marek, które chcą komunikować komunikat o recyklingu i obiegu zamkniętym.

FSC Mix stosuje się wtedy, gdy produkt powstał z kombinacji surowca z certyfikowanych lasów, materiału z odzysku i tak zwanego „kontrolowanego drewna” – surowca, który nie pochodzi z certyfikowanych lasów FSC, ale spełnia minimalne wymagania wykluczające nielegalne pozyskanie, pozyskanie z lasów wysokich wartości i inne najpoważniejsze naruszenia. Minimalne wymaganie to 70% udziału materiału z certyfikowanych lasów lub recyklingu.

Wybór oznaczenia zależy od materiałów faktycznie użytych do produkcji i od strategii komunikacyjnej marki. Nie każde opakowanie musi nieść oznaczenie FSC 100%, żeby być wiarygodne – ważniejsze jest, żeby wybrany wariant był zgodny z rzeczywistością.

Certyfikat FSC papier i karton – co dokładnie podlega certyfikacji

Papier i karton to obszar, w którym certyfikat FSC ma największe znaczenie praktyczne w branży opakowaniowej. Masa celulozowa do produkcji kartonu pochodzi z przemysłowej obróbki drewna, więc pochodzenie surowca drzewnego jest bezpośrednio powiązane z profilem surowcowym finalnego opakowania.

Certyfikat FSC papier i tektura obejmuje produkty różnych gramatur – od papierów do druku po kartony stosowane w produkcji opakowań jednostkowych. Przy zamawianiu opakowań kartonowych z certyfikatem FSC klient może oczekiwać, że zarówno podłoże, jak i lakiery oraz farby drukarskie spełniają wymagania FSC dotyczące chemikaliów. System FSC nakłada ograniczenia na stosowanie substancji szkodliwych w całym procesie produkcji – to aspekt, który bywa pomijany przy omawianiu certyfikatu, a ma istotne znaczenie przy opakowaniach premium i kosmetycznych.

Certyfikat FSC a FSSC 22000 – kluczowa różnica, która bywa mylona

To najważniejsze rozróżnienie dla każdego, kto zamawia opakowania dla branży spożywczej, kosmetycznej lub farmaceutycznej, bo oba certyfikaty pojawiają się w rozmowach o jakości i bezpieczeństwie opakowań, ale dotyczą zupełnie różnych rzeczy.

Certyfikat FSC dotyczy pochodzenia surowca – odpowiada na pytanie, skąd pochodzi drewno, z którego zrobiono papier lub karton, i czy ten łańcuch był zarządzany odpowiedzialnie. Nie mówi nic o bezpieczeństwie żywności, higienie procesu produkcyjnego ani o tym, czy opakowanie nadaje się do kontaktu z produktami spożywczymi.

FSSC 22000 to system zarządzania bezpieczeństwem żywności – odpowiada na pytanie, czy producent opakowań wdrożył procedury kontroli zagrożeń biologicznych, chemicznych i fizycznych w swoim procesie produkcji, w taki sposób, żeby opakowanie było bezpieczne dla produktu spożywczego, który trafi do środka. To certyfikat procesowy, nie surowcowy.

Mówiąc prościej: FSC mówi, że karton pochodzi z odpowiedzialnego źródła leśnego. FSSC 22000 mówi, że sposób produkcji opakowania gwarantuje bezpieczeństwo żywności. Obie cechy mogą istnieć jednocześnie – i właśnie tak jest w przypadku Intropak, który posiada oba certyfikaty. Ale wymaganie jednego nie zastępuje drugiego.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, czym dokładnie jest certyfikat FSSC 22000 i jakie wymagania stawia producentom opakowań spożywczych, przeczytaj nasz artykuł na ten temat w sekcji aktualności Intropak. Szczegóły dotyczące opakowań spożywczych z certyfikatem znajdziesz też na stronie opakowań z certyfikatem spożywczym.

Dlaczego opakowanie z certyfikatem FSC ma znaczenie dla marki

Powodów, dla których warto wymagać certyfikatu FSC od producenta opakowań, jest kilka, i nie wszystkie są oczywiste na pierwszy rzut oka.

Pierwszy i najbardziej bezpośredni to wiarygodność komunikacji ekologicznej marki. Jeśli firma umieszcza na opakowaniu hasło „ekologiczne” lub „zrównoważone”, ale nie jest w stanie potwierdzić certyfikatem pochodzenia surowca, naraża się na zarzut greenwashingu. Certyfikat FSC to udokumentowane, weryfikowalne potwierdzenie – nie pusta deklaracja. Fsc opakowania z tym oznaczeniem dają klientowi gotowy argument w rozmowie z siecią handlową lub audytorem ESG. W warunkach rosnącej czujności konsumentów i mediów to różnica, która może mieć realne znaczenie wizerunkowe.

Drugi powód to wymagania partnerów handlowych i sieci dystrybucji. Część dużych sieci handlowych, szczególnie w segmencie premium, beauty i ekologicznym, wymaga od dostawców produktów w opakowaniach z certyfikatem FSC lub co najmniej preferuje je przy doborze asortymentu. W kontrakcie handlowym zapytanie o FSC to coraz częstsza pozycja na liście wymagań.

Trzeci powód ma charakter regulacyjny. Unijne regulacje dotyczące zrównoważonego rozwoju, w tym wspomniane już rozporządzenie PPWR, nakładają na marki coraz szersze wymagania dotyczące dokumentowania śladów środowiskowych produktów i opakowań. Certyfikat FSC jest jednym z uznanych, gotowych mechanizmów spełnienia tych wymagań w zakresie surowców.

Certyfikat FSC dla drukarni – jak działa w praktyce zamówienia

Posiadanie certyfikatu FSC przez drukarnię lub producenta opakowań oznacza, że firma przeszła audyt jednostki akredytowanej przez FSC, wdrożyła procedury kontroli materiałów wchodzących do produkcji i jest regularnie weryfikowana pod kątem utrzymania tych procedur. Numer certyfikatu producenta jest publiczny i można go sprawdzić bezpośrednio w bazie FSC.

Dla klienta zamawiającego opakowania oznacza to, że może zamówić produkt z legalnym oznaczeniem znaku FSC na druku – logiem i numerem certyfikatu producenta. Bez takiej ścieżki naklejenie znaku FSC na opakowanie byłoby naruszeniem prawa i zasad organizacji.

W praktycznym wymiarze zamówienia wygląda to następująco: klient zamawiający opakowania z certyfikatem FSC w Intropak wybiera podłoże kartonowe z certyfikowanej puli (FSC 100%, FSC Recycled lub FSC Mix), projekt graficzny uwzględnia logo FSC z numerem certyfikatu drukarni, a po realizacji możliwe jest wystawienie dokumentacji potwierdzającej certyfikowany łańcuch nadzoru.

Jeśli zależy Ci na opakowaniach z certyfikatem FSC i chcesz wiedzieć, jakie podłoża i warianty oznaczenia są dostępne w Intropak, sprawdź naszą ofertę opakowań ekologicznych lub skontaktuj się z nami przez stronę kontakt – odpowiemy na pytania dotyczące dokumentacji, dostępnych podłoży i możliwości oznaczenia opakowania.

Najczęstsze pytania o certyfikat FSC i opakowania

Certyfikat FSC co to jest? Certyfikat FSC (Forest Stewardship Council) to system potwierdzający, że surowiec drzewny użyty do produkcji papieru lub kartonu pochodzi z lasów zarządzanych w sposób odpowiedzialny ekologicznie, społecznie i ekonomicznie. W kontekście opakowań oznacza, że karton ma udokumentowane, weryfikowalne pochodzenie z certyfikowanych źródeł.

Czym się różni certyfikat FSC od FSSC 22000? Certyfikat FSC dotyczy pochodzenia surowca drzewnego – potwierdza odpowiedzialną gospodarkę leśną i łańcuch nadzoru nad materiałem. FSSC 22000 to certyfikat systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności – dotyczy procesów produkcyjnych i gwarantuje, że opakowanie jest bezpieczne dla produktów spożywczych. To dwa odrębne standardy o różnym zakresie, które mogą (i warto, żeby) istniały razem.

Co oznacza znak FSC na opakowaniu? Znak FSC na opakowaniu potwierdza, że producent opakowania posiada certyfikat FSC Chain of Custody i że surowiec użyty do produkcji tego konkretnego opakowania pochodzi z certyfikowanych źródeł. Może to być FSC 100% (tylko certyfikowane lasy), FSC Recycled (tylko recyklingowane materiały) lub FSC Mix (co najmniej 70% certyfikowanego surowca).

Czy certyfikat FSC papier jest tym samym co FSC dla drewna? Tak, certyfikacja FSC obejmuje cały łańcuch od lasu przez tartak i papiernię aż do drukarni. Certyfikat FSC papier oznacza, że masa celulozowa do produkcji papieru lub kartonu pochodzi z certyfikowanych lasów, a każde ogniwo przetwarzania zostało zaudytowane i posiada własny certyfikat FSC CoC.

Jak sprawdzić, czy producent naprawdę ma certyfikat FSC? Numer certyfikatu FSC każdego producenta jest publiczny i można go zweryfikować w oficjalnej bazie FSC pod adresem info.fsc.org. Wystarczy wpisać numer lub nazwę firmy. Certyfikat Intropak jest dostępny do wglądu bezpośrednio na stronie w sekcji certyfikatów.

Czy każde opakowanie od Intropak może mieć znak FSC? Nie automatycznie – znak FSC pojawia się na opakowaniu wtedy, gdy klient zamówi produkcję na podłożu z certyfikowanej puli materiałów i gdy projekt graficzny będzie zawierał logo FSC z numerem certyfikatu. To świadoma decyzja na etapie projektowania, a nie domyślny standard dla każdego zamówienia.